TEFSIR'IN TEMEL ILKELERI ÇERÇEVESINDE KURAN-I KERÎM'DE “EHL-I BEYT”

... Ey ehl-i beyt! Allah, ancak pisligi sizden uzak tutmak ve sizi tertemiz yapmak istiyor! ...” (Ahzab, 33/33)

ÖZET

“Hz. Isa Tartismalari,” “Islâm'da Zina Edenlerin Recmi” ve “Ehl-i Beyt'in Ayricaligi...” Bu üç konu, Islâm kültüründe on dört asirdan beri, daha ziyâde Kur'an disi argümanlarla tartisilmaktadir. Aslinda her üç konu da bir biçimde Kuran'la iliskilendirilmekte, fakat tartisilan yönleriyle Kuran'da yer almamaktadir. Ehl-i Sünnet âlimlerince bularin inkârinin mümini küfre götürmeyecegi kanaati, konularin ne derece Kuran'î oldugunu açiklamaya yetmektedir! Özellikle Ehl-i Beyt anlayisi, Hz. Osman'in sehit edilmesinden sonra ortaya çikan siyasî olaylarin günümüze tasinmis bir uzantisidir. Dine sonradan yamanan bu anlayis, zamanla itikadî, ahlakî, hukukî, sosyal, - maddî manevî sömürüye alet edilmesi yönüyle - iktisadî boyutlar kazanarak Müslümanlarin bölünmelerinde ve mezhep çatismalarinda önemli bir faktör olmustur.

Bu makalede bu üç konudan “Ehl-i Beyt” kavraminin, sâdece Kuran açisindan temelleri arastirildi. Çalismanin bilimsel bir anlam ifade edebilmesi; diger bir deyisle, farkli bir yorum olarak degerlendirilip geçilmemesi için önce Tefsir, Tevil kavramlari açiklandi. Sonra sekiz madde hâlinde Tefsir'in Temel Ilkeleri, yani tefsir suuru/nosyonu dolayisiyla kendi bilimsel yöntemimiz Kuran'dan verilen örneklerle açikça belirlendi. Sonra da Kuran'da ehl-i beyt tabirinin geçtigi toplam üç âyetle birlikte, bu konu ile iliskilendirilen bir âyet, tefsir suuru geregi lafiz ve mana yönünden tahlil edildi. Baslangiçtan günümüze dek bu konuda yapilan tefsir, tevil ve yorumlardan 32'si bir sistem dahilinde nakledildi. Daha sonra, bu yorumlar da göz önünde bulundurularak nihaî bir degerlendirme yapildi. Sonuçta görülmüstür ki, “...Ey ehl-i beyt! Allah, ancak sizden pisligi uzak tutmak ve sizi tertemiz yapmak istiyor...” [1] hitabinin, bir kült hâline getirilip tartisilmakta olan “Ehl-i Beyt” ile metinsel ve tarihsel baglamda kesinlikle hiçbir iliskisi bulunmamaktadir.

Anahtar kelimeler: Ehl-i beyt, tefsir, tevil, tefsir suuru

ABSTRACT

“Debates on Jesus (pbuh),” “Stoning Adulterous in Islam” and “Privilege of Ahl al-Bayt”. These three topics have been discussed in Islamic culture for 14 centuries, but with non-Qur'anic terms. Though they have been somehow linked to the Qur'an, they do not exist in the Qur'an as the forms discussed. Ahl al-Sunnah scholars' opinion that one's denial them does not make one infidel makes it clear to what extent they are Qur'anic. Especially today's perception of Ahl al-Bayt is a kind of extension of political affairs emanated after Ottoman's martyr. This understanding that is patched to the Religion afterwards, gained religious, moral, legal, social and – by using them for material and spiritual exploitations- economical dimensions, resulting Muslims to be divided into sects that created some conflicts among them.

In this article, the term “Ahl al-Bayt”s roots is discussed just from the Qur'anic point of view. For the sake of being scientific, terms of tafseer and ta'weel are explained first, in order our approaches not to be taken as an ordinary comment. Then, main principles of tafseer, i.e., the notion of tafseer –that is our scientific method- are cleared out under eight titles using some Qur'anic examples. And then, three Qur'anic verses where Ahl al-Bayt is mentioned and one related verse are analized literally and semantically following the tafseer consciousness . 32 works of tafseer and ta'weel that have been created since the beginning up to now are mentioned in a logical order. And then a conclusion is made in the light of these sources. It is cleared out that the discourse of “ Allah's wish is but to remove uncleanness far from you, O Ahl al-Bayt, and cleanse you with a thorough cleansing ” [2] does not have anything to do with the term “Ahl al-Bayt” taken as a kind of cult in terms of literal and historical contexts.

Key wordsf: Ahl al-Bayt, tafseer, ta'weel, tafseer consciousness.

Tamamı

Dipnotlar

[1] Ahzab, 33/33.

[2] Ahzab, 33/33.